Протеин = живот

Зборот протеин доаѓа од грчкиот збор „protos“ што значи прв односно основен елемент. Но што ќе ни е тој факт доколку ние тотално сме се префрлиле на бургерска исхрана полна со прости шеќери? Не ги заборавајте протеините, всушност Вие во глобала сте протеини и вода!

Протеините во секоја клетка во телото континуирано се уништуваат и заменуваат со нови. Затоа на нашето тело му е потребен регуларен и константен протеински внес. Дигестијата и искористувањето на протеините односно нивните основни градбени единици, амино-киселините, е малку поразлично од мастите и јагленохидратите.

После внесувањето во организмот протеините се подложени на ензимско разграгување во желудникот и тенкото црево, каде тие се разложуваат на аминокиселини.

За изградба на соодветен протеин во телот, на организмот мора да му се достапни сите потребни аминокиселини за изградба на соодветниот протеин, па затоа доколку некој од нив недостасува, тој протеин не може да биде синтетизиран. Затоа дигестијата и апсорбцијата на амино-киселините не е секогаш 100%, а голем дел од нив се искористуваат како енергетски потенцијал. Вториот недостаток е тоа што тие не може да бидат складрани како резерва и покрај нивната многу важна улога.

Хранителни извори
Протеините се составен дел на многу видови на храна како од животинско така и од растително потекло. Животинската храна како месо, риба, млеко, јајца и сирење нуди квалитетни видови на протеини, но и растителната храна како оризот, гравот, грашокот, оревите, печурките, сојата, житариците и семките не треба да се заборават бидејќи тие исто така ги нудат сите есенцијални амино-киселини потребни во нашата диета со притоа намалени или целосно изоставени масти и масни киселини.

Препорачани дневни дози
Препорачаните дневни потреби варираат во зависност на бројни фактори. Едноставен начин да се одредат дневните потреби е телесната тежина да се помножи по 0,8g на протеини и со тоа би добиле дека просечен човек со 70kg треба да внесува околу 56g на протеини дневно.

Се разбира ова не застанува тука. Во зависност на физичката активност луѓето кои вежбаат треба да внесуваат поголема грамажа на протеини. Така рекреативните спортисти треба да внесуваат 1,2 до 1,4 g/kg/t.t додека професионалните спортисти кои поднесуваат големи физички напори 1,7 до 1,8 g/kg/t.t .

Тука треба да се нагласи и посебната група на бремени жени и доилки кои треба да внесуваат 1,1 g/kg/t.t (проближно 71g) протеини дневно поради зголемените потреби од страна на малиот папочен зависник.

Автор

Igor Jovanovski

Скопје

Македонија